• itulau_fu'a

TALOSAGA MO POTU MĀMĀ I LE MINITARY

O le fanau mai o le potu mama faʻaonaponei na afua mai i le pisinisi militeri i le taimi o taua. I le vaitau o le 1920, na faʻalauiloa muamua ai e le Iunaite Setete le manaʻoga mo se siosiomaga gaosi oloa mama i le taimi o le gaosiga o le gyroscope i le pisinisi vaalele. Ina ia aveese le pefu e fefiloi i le ea o kia ma uʻamea a vaalele, na latou faʻatuina ni "nofoaga faʻapotopoto pulea" i fale gaosi oloa ma fale suʻesuʻe, ma vavaeʻeseina ai le faagasologa o le faʻapotopotoina o uʻamea mai isi vaega o gaosiga ma faʻagaioiga aʻo tuʻuina atu foʻi se sapalai faifai pea o le ea faʻamama. I le taimi o le Taua Lona Lua a le Lalolagi, na atiaʻe ai tekinolosi potu mama e pei o le hepa filters e faʻafetaui ai manaʻoga o taua. O nei tekinolosi na faʻaaogaina muamua i suʻesuʻega faʻataʻitaʻi a le militeri ma le faʻagasologa o oloa ina ia ausia ai le saʻo, faʻaitiitiga, maualuga le mama, maualuga le lelei, ma le maualuga le faʻatuatuaina. I le vaitau o le 1950, i le taimi o le Taua a Korea, na feagai ai le militeri a Amerika ma le tele o faʻaletonu o meafaigaluega eletise. E silia ma le 80% o radar na le manuia, toetoe lava 50% o hydroacoustic positioners na le manuia, ma le 70% o meafaigaluega eletise a le Vaegaʻau na le manuia. O tau o tausiga faaletausaga na sili atu i le faaluaina o le tau muamua ona o le le lelei o le faʻatuatuaina o vaega ma le le tutusa o le lelei. Mulimuli ane, na faʻailoa mai e le militeri a Amerika o le mafuaʻaga autū o le pefu ma le le mamā o siosiomaga o fale gaosi oloa, ma mafua ai ona maualalo le fua faatatau o vaega e maua mai ai. E ui i faiga faigata e tapunia ai fale gaosi oloa, ae na foia lava le faafitauli. O le faʻalauiloaina o faamama ea hepa i nei fale gaosi oloa na iu lava ina foia ai le faafitauli, ma faailogaina ai le amataga o le potu mama faʻaonaponei.

I le amataga o le 1950, na faia ma gaosia ai e le Iunaite Setete ni faamama ea hepa, ma faailogaina ai le uluai alualu i luma tele i tekinolosi o potu mama. O lenei mea na mafai ai ona faatuina le tele o potu mama tau alamanuia i vaega o le militeri ma satelite a le Iunaite Setete, ma mulimuli ane, o lo latou faaaogaina lautele i le gaosiga o mea tau vaalele ma le folauga i le sami, accelerometers, gyroscopes, ma mea faigaluega eletise. A o vave ona alualu i luma le tekinolosi o potu mama i le Iunaite Setete, na amata foi ona suʻesuʻeina ma faaaogaina e atunuu tau atiae i le lalolagi atoa. Fai mai na maua e se kamupani missile a le Iunaite Setete ina ua faapotopotoina ni gyroscopes taiala inertial i le fale faigaluega i Purdy, e manaʻomia le toe faia i le averesi o le 120 taimi mo iunite uma e 10 na gaosia. Ina ua faia le faapotopotoga i se siosiomaga e pulea le faaleagaina o le pefu, na faaitiitia le fua faatatau o le toe faia i le na o le lua. O le faatusatusaina o uʻamea gyroscope na faapotopotoina i le 1200 rpm i se siosiomaga e leai se pefu ma se siosiomaga e pefu (faatasi ai ma le averesi o le lautele o le vaega e 3μm ma le numera o vaega e 1000 pc/m³) na faaalia ai se eseesega e 100-fold i le umi e ola ai le oloa. O nei aafiaga o le gaosiga na faamamafaina ai le taua ma le faanatinati o le faamamaina o le ea i le pisinisi faamiliteli ma avea o se malosiaga autu mo le atinaeina o tekinolosi o le ea mama i lena taimi.

O le faʻaaogaina o tekinolosi o le ea mama i le militeri e faʻaleleia atili ai le faʻatinoga ma le umi o le tautua o auupega. I le puleaina o le mama o le ea, mea o loʻo i ai siama, ma isi mea leaga, e maua ai e le tekinolosi o le ea mama se siosiomaga e pulea lelei mo auupega, ma faʻamautinoa ai le maua o oloa, faʻaleleia atili le lelei o le gaosiga, puipuia le soifua maloloina o tagata faigaluega, ma usitaʻia tulafono faatonutonu. E le gata i lea, o le tekinolosi o le ea mama e faʻaaogaina lautele i nofoaga ma fale suʻesuʻe a le militeri e faʻamautinoa ai le faʻagaoioiga lelei o meafaigaluega ma masini saʻo.

O le pepesi mai o le taua faavaomalo o loo faʻaosofia ai le atinaʻeina o le alamanuia o le militeri. O lenei alamanuia o loo vave ona faʻalauteleina e manaʻomia ai se siosiomaga gaosiga e maualuga le tulaga lelei, pe mo le faʻaleleia atili o le mama o mea mata, gaosiga ma le faʻapotopotoina o vaega, pe faʻaleleia atili ai le faʻatuatuaina ma le umi e faʻaaogaina ai vaega ma meafaigaluega atoatoa. O loʻo faʻatulagaina ni manaʻoga maualuluga i le faʻatinoga o oloa, e pei o le faʻaitiitiina, le saʻo lelei, le mama lelei, le lelei maualuga, ma le faʻatuatuaina tele. E le gata i lea, o le tele o tekinolosi gaosiga e faʻaleleia atili ai, o le tele foʻi lea o manaʻoga mo le mama o le siosiomaga gaosiga.

O le tekinolosi Cleanroom e faʻaaogaina tele i le vaega o le militeri i le gaosiga ma le tausiga o vaalele, vaʻa tau, missiles, ma auupega faaniukilia, faʻapea foʻi ma le faʻaaogaina ma le tausiga o meafaigaluega eletise i taimi o taua. O le tekinolosi Cleanroom e faʻamautinoa ai le saʻo o meafaigaluega a le militeri ma le mama o le siosiomaga gaosi oloa e ala i le puleaina o mea leaga e felelei i le ea e pei o mea laiti, ea matautia, ma meaola ninii, ma faʻaleleia atili ai le faʻatinoga ma le faʻatuatuaina o meafaigaluega.

O faʻaoga o potu mama i le vaega o le militeri e aofia ai le faʻamasiniina saʻo, gaosiga o meafaigaluega eletise, ma le vaʻalele. I le faʻamasiniina saʻo, e maua ai e le potu mama se siosiomaga faigaluega e leai se pefu ma mama, ma faʻamautinoa ai le saʻo ma le lelei o vaega faʻainisinia. Mo se faʻataʻitaʻiga, o le polokalame a le Apollo mo le tulaueleele i le masina e manaʻomia ai le maualuga o le mama mo le faʻamasiniina saʻo ma meafaigaluega faʻatonutonu eletise, lea e taua tele ai le tekonolosi o le potu mama. I le gaosiga o meafaigaluega eletise, e faʻaitiitia lelei ai e le potu mama le fua o le faʻaletonu o vaega eletise. E taua tele foʻi le tekonolosi o le potu mama i le pisinisi vaʻalele. I le taimi o misiona a le Apollo mo le tulaueleele i le masina, e le gata ina manaʻomia e le faʻamasiniina saʻo ma meafaigaluega faʻatonutonu eletise ni siosiomaga mama tele, ae o koneteina ma meafaigaluega e faʻaaogaina e toe aumai ai papa o le masina e tatau foʻi ona ausia tulaga mama maualuga. O lenei mea na mafua ai ona atinaʻeina le tekonolosi laminar flow ma le potu mama Vasega 100. I le gaosiga o vaalele, vaʻa tau, ma missiles, e faʻamautinoa foʻi e le potu mama le gaosiga o vaega saʻo ma faʻaitiitia ai faʻaletonu e fesoʻotaʻi ma le pefu.

E faʻaaogaina foʻi le tekinolosi o le potu mama i vailaʻau faʻamiliteli, suʻesuʻega faasaienisi, ma isi matāʻupu e faʻamautinoa ai le saʻo ma le saogalemu o meafaigaluega ma faʻataʻitaʻiga i lalo o tulaga faigata. Faatasi ai ma le alualu i luma o tekinolosi, o loʻo faʻaleleia pea tulaga faʻatonuina ma meafaigaluega o potu mama, ma o loʻo faʻalauteleina lo latou faʻaaogaina i le militeri.

I le gaosiga ma le tausiga o auupega faaniukilia, o siosiomaga mamā e taofia ai le salalau o mea fa'avevela ma fa'amautinoa ai le saogalemu o le gaosiga. Tausiga o meafaigaluega eletise: I siosiomaga taua, e fa'aaogaina le potu mamā e tausia ai meafaigaluega eletise, e puipuia ai le pefu ma le susu mai le a'afia ai o lana fa'atinoga. Gaosiga o meafaigaluega faafoma'i: I le matata faafoma'i a le militeli, e fa'amautinoa e le potu mamā le mama o meafaigaluega faafoma'i ma fa'aleleia atili lona saogalemu.

O misila fa'avaomalo, o se vaega taua o 'autau fa'ata'atitia a se atunu'u, o latou fa'atinoga ma le fa'atuatuaina e feso'ota'i tonu lava ma le saogalemu fa'ale-atunu'u ma le gafatia e puipuia ai. O le mea lea, o le puleaina o le mama o se la'asaga taua i le gaosiga ma le gaosiga o misila. O le le lava o le mama e mafai ona o'o atu ai i le fa'aleagaina o vaega o misila, ma a'afia ai lo latou sa'o, mautu, ma le umi e ola ai. O le maualuga o le mama e matua taua tele mo vaega autu e pei o afi misila ma faiga fa'atonutonu, ma fa'amautinoa ai le mautu o le fa'atinoga o misila. Ina ia fa'amautinoa le mama o misila fa'avaomalo, e fa'atino e le au gaosi oloa se fa'asologa o faiga fa'atonutonu mama, e aofia ai le fa'aaogaina o potu mama, nofoa mama, lavalava mama, ma le fa'amamaina ma le su'eina masani o le siosiomaga gaosi oloa.

O potu mama e fa'avasegaina e tusa ai ma lo latou tulaga mama, ma o tulaga maualalo e fa'aalia ai le maualuga o le tulaga mama. O vasega masani o potu mama e aofia ai: Vasega 100 potu mama, e fa'aaogaina muamua i siosiomaga e mana'omia ai le mama tele, e pei o fale su'esu'e fa'aola. Vasega 1000 potu mama, e talafeagai mo siosiomaga e mana'omia ai le fa'asa'oina ma le gaosiga maualuga i le taimi o le atina'eina o misila fa'avaomalo; Vasega 10000 potu mama, e fa'aaogaina i siosiomaga gaosiga e mana'omia ai le mama tele, e pei o le fa'apotopotoina o masini hydraulic po'o le pneumatic. Vasega 10000 potu mama, e talafeagai mo le gaosiga o meafaigaluega sa'o lautele.

O le atina'eina o le ICBM e mana'omia ai le potu mama o le Vasega 1000. E taua tele le mama o le ea i le taimi o le atina'eina ma le gaosiga o ICBM, aemaise lava i le taimi o le fa'atinoina ma le gaosiga o masini sa'o maualuga, e pei o le gaosiga o le laser ma le chip, lea e masani ona mana'omia ai siosiomaga mama tele o le Vasega 10000 po'o le Vasega 1000. O le atina'eina o le ICBM e mana'omia ai fo'i masini mama, lea e taua tele, aemaise lava i vaega o le suau'u malosi, mea tu'ufa'atasi, ma le gaosiga sa'o. Muamua, o le suau'u malosi e fa'aaogaina i ICBM e tu'uina atu ai mana'oga faigata i se siosiomaga mama. O le atina'eina o suau'u malosi e pei o le suau'u malo NEPE (NEPE, fa'apu'upu'uga mo le Nitrate Ester Plasticized Polyether Propellant), o se suau'u malo malosi e lauiloa tele ma se fa'aoso fa'apitoa fa'ateorē o le 2685 N·s/kg (tutusa ma le 274 sekone ofoofogia). O lenei propellant fou na afua mai i le fa'ai'uga o le 1970s ma na atia'e ma le fa'aeteete e le Hercules Corporation i le Iunaite Setete. I le amataga o le 1980s, na tula'i mai o se propellant fou o le nitramine solid. Faatasi ai ma lona malosi tele, ua avea ai ma mea e sili ona malosi le malosi o le propellant i faamaumauga a le lautele mo le faaaogaina lautele i le lalolagi atoa.) e manaomia ai le pulea lelei o le mama o le siosiomaga o gaosiga ina ia puipuia ai mea leaga mai le aafia ai o le faatinoga o le suauu. E tatau ona faapipiiina le potu mama i ni faiga faamama ma togafitiga lelei o le ea, e aofia ai faamama o le ea hepa (HEPA) ma le ea ultra-hepa (ULPA), e aveese ai mea e le masani ai i le ea, meaola ninii, ma mea matautia. E tatau i ili ma faiga ea malulu ona tausia le vevela talafeagai, susu, ma le tafe o le ea ina ia mautinoa o le lelei o le ea e fetaui ma manaoga o le gaosiga. O lenei ituaiga suauu e matua manaomia tele i le mamanu o foliga o le fatu (o le mamanu o foliga o le fatu o se mataupu autu i le mamanu o le afi roketi malosi, e aafia tuusao ai le faatinoga ma le faatuatuaina o le afi. O le geometry o le fatu ma le filifiliga o le tele e tatau ona mafaufau i le tele o mea, e aofia ai le taimi e faagaoioi ai le afi, le mamafa o le potu mu, ma le tulei) ma faiga o le lafoina. O se siosiomaga mama e faamautinoa ai le mautu ma le saogalemu o le suauu.

Lua, o pusa tu'ufa'atasi o misila fa'avaomalo e mana'omia ai fo'i ni meafaigaluega mama. A lalagaina mea tu'ufa'atasi e pei o le carbon fiber ma le aramid fiber i totonu o le pusa afi, e mana'omia ni meafaigaluega ma ni faiga fa'apitoa e fa'amautinoa ai le malosi ma le mama o meafaitino. O se siosiomaga mama e fa'aitiitia ai le fa'aleagaina i le taimi o le gaosiga, ma fa'amautinoa ai e le afaina le fa'atinoga o meafaitino. E le gata i lea, o le fa'agasologa sa'o o le gaosiga o misila fa'avaomalo e mana'omia ai fo'i ni meafaigaluega mama. O faiga ta'iala, feso'ota'iga, ma le fa'aosoina o mea i totonu o misila e mana'omia uma le gaosiga ma le fa'apotopotoina i se siosiomaga mama tele e puipuia ai le pefu ma mea leaga mai le a'afia ai o le fa'atinoga o le faiga.

I se aotelega, e taua tele meafaigaluega mama i le atinaʻeina o missiles faʻavaomalo. E faʻamautinoa ai le faʻatinoga ma le saogalemu o le suauʻu, meafaitino, ma faiga, ma faʻaleleia atili ai le faʻatuatuaina ma le aoga o le missile atoa.

E sili atu le fa'aaogaina o potu mama nai lo le atina'eina o misila ma e fa'aaogaina lautele fo'i i le militeri, va'alele, fale su'esu'e fa'aolaola, gaosiga o chips, gaosiga o fa'aaliga mafolafola, ma isi matā'upu. Fa'atasi ai ma le fa'aauau pea ona tula'i mai o tekinolosi fou i le saienisi komepiuta, paiolo, ma le biochemistry, fa'apea fo'i ma le vave atina'eina o pisinisi fa'atekonolosi maualuga, ua maua ai e le pisinisi inisinia potu mama i le lalolagi atoa le fa'aaogaina lautele ma le lauiloa fa'avaomalo. E ui o lo'o feagai le pisinisi potu mama ma lu'itau, ae ua tumu fo'i i avanoa. O le manuia i lenei pisinisi o lo'o taoto i le tausisia o le alualu i luma o tekinolosi ma le tali atu ma le toto'a i suiga o maketi.


Taimi na lafoina ai: Setema-25-2025